La dignità umana e la ricerca del suo fondamento. Considerazioni a margine dall’Enciclica “Fratelli tutti”


Abstrakt

In the encounter with the other, each person somehow perceives his or her inviolable dignity, the safeguarding and promotion of which is an indispensable condition for the realization of more fraternal and inclusive societies. In this direction it is necessary to search the foundation of this dignity, as affirmed by Pope Francis' Encyclical "Fratelli tutti.” Such a search cannot prescind from the concept of person, taken up in the theological reflection of the first centuries to say the newness of the God of Jesus, and only later used to tell who is the human being, whose creation in the image and likeness of God grounds his inalienable dignity. The denial of man's capacity for self-transcendence and the existence of an absolute foundation - imagined as totalitarian and repressing diversity – expose to the danger of manipulation of what is human and disintegration of the social tissue. Therefore, there emerges the need to revisit the concept of absoluteness in the light of the God of Jesus, who is a relationship of love, unity in the diversity of the three persons.

 

 

 


Słowa kluczowe

godność; fundament; prawda; koncepcja osoby; społeczeństwo; absolutność; Fratelli tutti

Brunner, E. (19654). Der Mensch im Widerspruch, Zürich: Zwingli.

Francesco (2013). Lettera a chi non crede. Papa Francesco risponde ad Eugenio Scalfari sul quotidiano “La Repubblica”, https://www.vatican.va/content /francesco/it/letters/2013/documents/papa-francesco_20130911_eugenio-scalfari.html 11.06.2022.

Francesco (2013). Evangelii Gaudium. Esortazione apostolica, Milano: Ancora.

Francesco (2014). Discorso al Parlamento Europeo, Strasburgo, https://www.vatican.va/content/francesco/it/speeches/2014/november/documents/papa-francesco_20141125_strasburgo-parlamento-europeo.html 22.01.2022.

Francesco (2015). Laudato si’. Lettera enciclica sulla cura della casa comune, Milano: Ancora.

Francesco (2020). Fratelli tutti. Lettera enciclica sulla fraternità e l’amicizia sociale, Milano: Ancora.

Giovanni Paolo II (1991), Centesimus annus, Lettera enciclica, https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/it/encyclicals/documents/hf_jp-ii_enc_01051991_centesimus-annus.html 12.03.2022.

Vaticano II (1965). Costituzione pastorale sulla Chiesa nel mondo contemporaneo, Gaudium et spes. In: Tutti i documenti del Concilio, 139-243, Milano: Massimo.

Greshake, G. (1997, 2000). Il Dio unitrino. Teologia trinitaria, Freiburg i.B.: Herder.

Greshake, G. (1981). Die theologische Herkunft des Personenbegriffs. In: G. Pölnter (ed.), Personale Freiheit und pluralistische Gesellschaft (75-86).Wien: Herder.

Hersch, J. (1994). Menschenrechte und Menschsein: Warum hat der Mensch besondere Rechte?, Köln: Heymann.

Kasper, W. (1999, 2001). Teologia e Chiesa 2, Brescia: Queriniana.

Kasper, W. (2000). Gesù Cristo – Parola definitiva. In: Communio, 174, p. 21-30.

Kasper, W. (2002). Nature and Purpose of Ecumenical Dialogue, http://www.foerderverein-unita-dei-cristiani.com/seite/pdf/wk_natur.pdf 10.05.2022.

Kasper, W. (2005). Wege der Einheit. Perspekiven für die Ökumene. Freiburg i.B. – Basel - Wien: Herder.

Maggioni, B. (1997). La pazienza del contadino. Note di cristianesimo per questo tempo. Milano: Vita e Pensiero.

Maggioni, B. (2001), Davanti a Dio. I salmi 1-75. Milano: Vita e Pensiero.

Maggioni, B., Prato E (2014), Il Dio capovolto. La novità cristiana: percorso di teologia fondamentale, Assisi: Cittadella.

Salvarani, B. (ed.) (2016), Papa Francesco. Il dialogo come stile, Bologna: Dehoniane.

Splett, J. (1974). Konturen der Freiheit. Zum christlichen sprechen vom Menschen, Frankfurt a.M.: Knecht.

Splett, J. (1992), Der ungeborene Mensch – prinzipielle Überlegungen zu seiner Würde. In: D. Berg, H. Hepp, R. Pfeiffer, H.-B. Wuermeling (ed.), Würde, Recht und Anspruch des Ungeborenen: Klausur- und Arbeitstagung Kloster Banz, München: Urban und Vogel.

Splett, J. (2015). Der Mensch als Persona und Bild. In: P. Hofmann P., J.C. Pech (ed.), Jörg Splett. Philosophie für die Theologie, 77-110, Heiligenkreuz im Wienerwald: Be&Be.

Zahrnt, H. (1981). La sfida della moderna critica della religione, Brescia: Queriniana.


Opublikowane : 2022-10-06


Varsalona, A. (2022). La dignità umana e la ricerca del suo fondamento. Considerazioni a margine dall’Enciclica “Fratelli tutti”. Warszawskie Studia Teologiczne, 35(1), 119-135. https://doi.org/10.30439/WST.2022.1.7

Agnese Varsalona 
Catholic University of Milan, ItalyFaculty of Theology of Lugano, Switzerland  Włochy

Agnese Varsalona — dr teologii, absolwentka Papieskiego Uniwersytetu Gregoriańskiego,   członkini Instytutu Świeckiego Scalabriniani. Profesor teologii na Università Cattolica del Sacro Cuore w Mediolanie oraz na Wydziale Teologii w Lugano. Zaangażowana w działalność Międzynarodowych Centrów dla Młodzieży „Scalabrini” w Europie i w Ameryce Łacińskiej.






Czasopismo jest bezpłatne i udostępniane na zasadach otwartego dostępu (w formacie pdf na stronie internetowej). Od autorów artykułów nie są pobierane żadne opłaty. „Warszawskie Studia Teologiczne” ukazują się na licencji według standardów Creative Commons: CC BY-ND 4.0 (Uznanie autorstwa - Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe) i nie prowadzą skonkretyzowanej polityki dotyczącej danych badawczych. Autorzy zachowują prawa autorskie.