O haniebnej śmierci Ariusza


Abstrakt

The oldest description of Arius’s death can be found in two letters of Athanasius of Alexandria which both were written 20 years after that event. Athanasiuspresented the circumstances of heresiarch’s death and gave them particular moraldimension. Many of futher Christian sources iterated actually the elements presented by Athanasius: the parallel with death of Judas Iscariot, the indication of God’s intervention at the moment of the return of Arius to the church’s community. Notwithstanding they added some drastic descriptions regarding physiology which created the power of expression. The absence of Arian sources makes comparative analysis impossible. In the description of Arius’s death there are the elements typical for the death of a persecutor of Christians. They can be seen from otherdescriptions where there are some common elements: the celerity and pain of death and many disgusting details. They indicate not only the typical character of such a description but also impose moral judgment on readers.


Słowa kluczowe

śmierć Ariusza; śmierć prześladowcy Kościoła; Ariusz

Ambroży z Mediolanu (1970), O wierze, tłum. I. Bogaszewicz, Warszawa: Instytut Wydawninczy Pax.

Ariès P. (2011), Człowiek i śmierć, tłum. E. Bąkowska, Warszawa: Wydawnictwo Aletheia.

Atanazy, Epistula ad episcopos Aegypti et Libyae, PG 25.

Atanazy, Epistula ad Serapionem de morte Arii, PG 25.

Aureliusz Wiktor (2010), Księga o cezarach, tłum. P. Nehring, B. Bibik. W: Brewiaria dziejów rzymskich, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.

Bober A. (1965), Antologia patrystyczna, Warszawa: Wydawnictwo WAM.

Drączkowski F. (1995), Patrologia, Pelplin-Lublin: Bernardinum.

Euzebiusz z Cezarei (2013), Historia Kościelna, tłum. A. Caba, Kraków: Wydawnictwo WAM.

Ewagriusz Scholastyk (1990), Historia Kościelna, Warszawa: Instytut Wydawniczy Pax.

Faustinus et Marcellinus, Libellus precum ad imperatores Valentinianum, Theodosium et Arcadium, PL 13,85 A-B.

Flawiusz J. (1993), Dawne dzieje Izraela, tłum. Z. Kubiak, J. Radożycki, Warszawa: Oficyna Wydawnicza Rytm.

Grzegorz z Nazjanzu (1965), Mowa na cześć Herona filozofa, czyli Maksyma Cynika. W: J. M. Szymusiak, Grzegorz Teolog, Poznań: Księgarnia św. Wojciecha.

Herodot (2002), Dzieje, tłum. S. Hammer, Warszawa: Czytelnik.

Iwańska J. (2004), De mortibus persecutorum Laktancjusza. Próba interpretacji. Seminare. Poszukiwania Naukowe 20 (441-452).

Jan Moschos (2013), Łąka duchowa, tłum. J. Brylowski, Warszawa: Wydawnictwo Sióstr Loretanek.

Kosiński R. (2008), Dzieje Nestoriusza, biskupa Konstantynopola w latach 428-431. W: P. Janiszewski, E. Wipszycka, R. Wiśniewski (red.), U schyłku starożytności. Studia źródłoznawcze VII (31-63), Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.

Laktancjusz (2013), Pisma wybrane, tłum. J. Czuj, Poznań: Pisma Ojców Kościoła.

Leroy-Molinghen A. (1968), La mort d’Arius. Byzantion 38 (105-111).

Lorek P. (2009), Retoryka opisów śmieci Heroda Agryppy I. Scripta Biblica et orientalia 1, (245-258).

Mróz P. (2009), Zła śmierć w polskim społeczeństwie średniowiecznym, Forum Medycyny Rodzinnej 3, 3 (186-198).

Nuffelen van P. (2002), Gélase de Césarée, un compilateur du cinquième siècle. Byzantinische Zeitschrift 95 (621-639).

Pobierz

Opublikowane : 2020-12-05


Niewiadomska, M. (2020). O haniebnej śmierci Ariusza. Warszawskie Studia Teologiczne, 33(2), 232-249. https://doi.org/10.30439/WST.2020.2.12

Magdalena Niewiadomska 
Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie  Polska
https://orcid.org/0000-0002-0097-1080

Mgr Magdalena Niewiadomska — absolwentka filologii klasycznej na Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie przygotowuje rozprawę doktorską pod kierunkiem ks. prof. Józefa Naumowicza w Instytucie Historii UKSW na temat Historii Kościelnej Rufina z Akwilei.






Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Czasopismo jest bezpłatne i udostępniane na zasadach otwartego dostępu (w formacie pdf na stronie internetowej). Od autorów artykułów nie są pobierane żadne opłaty. „Warszawskie Studia Teologiczne” ukazują się na licencji według standardów Creative Commons: CC BY-ND 4.0 (Uznanie autorstwa - Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe) i nie prowadzą skonkretyzowanej polityki dotyczącej danych badawczych. Autorzy zachowują prawa autorskie.